Laik ve Laiklik, Bunlar Türkiye’nin başına çorap ören iki kelime.
Frenk armudu gibi;
Kimi tatlısına malzeme yapıyor, kimi de limonlu salatasına.
Latince’de “Laicus”, Yunanca da “Laikos” dan gelen,
“Lai” diye bir kelime var ve “avam” anlamına geliyor.
Kime göre avam?
Rahipler ve ruhban sınıfına göre.
“Lai” ya da günümüzdeki yazılışıyla “Lay”, meslekten olmayana denir.
Batı’da bunu kullanırken “lay ministry”, yani “alaylı papazlık” anlamında kullanırlar.
Yani mektepli olmayan papazlık.
Bu durumda, Avrupa’dan gelen bu kelimeyi doğru kullanacaksak;
Laik olmak demek, “mektepsiz papazlık” tan yana olmak demektir.
Bunun bir anlamı yokmu?
Elbette var, başta Katolik olmak üzere Hıristiyan ülkelerde var.
Batı’da 1800’lu yıllara kadar ülkelerin yönetimi “mektepli papazlar” ın elindeydi.
Sadece yönetim değil, bütün mal varlıkları, köleler, maliye, hazine, ordu ne varsa.
Hal böyle olunca, Türkiye’de Laik olmak, eksantrik bir tercih olmuyormu?
Alev ALATLI
