MİDYE YENİLEBİLİR Mİ?

Kur’anda bulunan;
“Taze et yemeniz için denizi sizin hizmetinize veren Allah’tır”  (1)  anlamındaki âyet ile,
“Denizde avlanmak ve onları yemek size helal kılındı ki; …” (2)  anlamındaki âyet, denizlerin birer ilâhî nimet deposu olduğunu ve onlardan insanların faydalanabileceğini ifade etmektedir.
Bilindiği gibi, yaşadıkları yerler bakımından hayvanlar ”kara ve deniz hayvanları” olmak üzere ikiye ayrılır.
Karada yaşayan hayvanların hangilerinin yenip yenmeyeceği fıkıh kitaplarında belirtilmiş ve ayrılmıştır.
Denizde yaşayan hayvanların hangilerinin yenilmesinin helal, hangilerinin haram olduğu hususunda ise mezhepler arasında farklı görüşler mevcuttur.
Yukarıda meallerini verdiğimiz âyetlerden hareket eden Şâfiî, Mâlikî ve Hanbelî mezhebi âlemlerine göre, deniz hayvanlarının, yani suyun içinden başka bir yerde yaşayamayan hayvanların hepsi, nerede bulunursa bulunsun, ister balık şeklinde olsun, isterse başka cins ve şekilde bulunsun, helâldir, yenilebilir.
Yine aynı mezheplere göre, bu hayvanların isimlerinin farklı olması, diri veya ölü olması; yakalayanların Müslüman veya gayrimüslim olması hükmü değiştirmez. Ayrıca
Mâlikî mezhebi hiçbir deniz hayvanını istisna kılmazken,
Hanbelî mezhebi yılan balığını habis (pis) saydığı için;
Şâfiî mezhebi de “kurbağa, yengeç ve timsah” gibi hem denizde, hem de karada yaşayabilen hayvanların etinin yenilmesini haram olarak vasıflandırmaktadır.
Hanefî mezhebine göre ise, daima suda yaşayan, suda barınan hayvanlardan “Kalkan balığı, köpek balığı , sazan balığı, yunus balığı, yılan balığı” gibi her çeşit balık eti yenebilir ama balık sûretinde olmayan deniz hayvanlarının etlerini yemek haramdır. (3)
Hanefî mezhebinin bunları haram saymasının sebebi, bu çeşit hayvanların gerek görünüş, gerekse yenen kısımları itibariyle hoş olmamasıdır.
Buna göre; “midye, istiridye, karides, istakoz ve kalamar” gibi balık sûretinde olmayan deniz hayvanları Şâfiî, Mâlikî ve Hanbeli mezheplerine göre yenebilirken, Hanefî mezhebine göre caiz değildir, helâl kabul edilmemektedir, haram sayılmaktadır.
Sonuç olarak  zaruri bir durum  yoksa yememek tercih edilmelidir.

1. Nahl Sûresi, 16/14.
2. Mâide Sûresi, 5/96.
3. El-Mezâhibu’l-Erbaa, (Haram-Helal)

DERLEME

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s